Zikir nedir, nasıl çekilir? Günlük zikirler

Zikir, sözlükte "anmak, hatırlamak" demektir; dinî anlamıyla Allah'ı dil ve kalp ile anmaktır. "Sübhânallah", "Elhamdülillah", "Allâhü ekber", "Lâ ilâhe illallah" gibi sözleri tekrar etmek, Kur'an okumak, dua ve istiğfar etmek zikrin en bilinen biçimleridir. Belirli bir vakti, mekânı ya da sayısı şart değildir; ayakta, otururken, yolda, iş arasında yapılabilir.

Kur'an'da zikir

"Beni anın ki ben de sizi anayım."

Bakara, 2/152

"Bilesiniz ki kalpler ancak Allah'ı anmakla huzur bulur."

Ra'd, 13/28

"Ey iman edenler! Allah'ı çokça zikredin. O'nu sabah akşam tesbih edin."

Ahzâb, 33/41-42

En bilinen zikirler ve anlamları

Zikir	Anlamı
Sübhânallah	Allah'ı her türlü eksiklikten tenzih ederim
Elhamdülillah	Hamd Allah'a mahsustur
Allâhü ekber	Allah en büyüktür
Lâ ilâhe illallah	Allah'tan başka ilah yoktur
Estağfirullah	Allah'tan bağışlanma dilerim
Lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâh	Güç ve kuvvet ancak Allah'tandır
Sübhânallâhi ve bihamdihî	Allah'ı hamd ile tesbih ederim
Allâhümme salli alâ Muhammed	Allah'ım, Muhammed'e salât eyle (salavat)

Hz. Peygamber kısa ama ağırlığı büyük zikirlere özellikle dikkat çekmiştir:

"İki söz vardır ki dile hafif, mizanda ağır, Rahmân'a sevimlidir: Sübhânallâhi ve bihamdihî, sübhânallâhi'l-azîm."

Buhârî, Deavât, 65; Müslim, Zikir, 31

"Zikrin en faziletlisi 'Lâ ilâhe illallah', duanın en faziletlisi 'Elhamdülillah'tır."

Tirmizî, Deavât, 9

Zikir nasıl çekilir?

1. Niyetinizi toparlayın. Zikir bir sayı tamamlama işi değil, hatırlamadır. Başlamadan önce birkaç saniye durup ne söyleyeceğinizi ve anlamını düşünün.
2. Anlamını bilin. Yukarıdaki tablo bunun için var. Anlamını bildiğiniz söz dilde kalmaz, kalbe iner.
3. Acele etmeyin. Harfleri yutmadan, sakin bir hızla söyleyin. 100'ü iki dakikada bitirmek hedef değildir.
4. Sayıyı araç olarak kullanın. Hadislerde geçen sayılar (33, 100 gibi) vardır; bunlarda sayıya uyulur. Bunun dışında sayı, devamlılığı kolaylaştıran bir ölçüdür.
5. Az ama sürekli yapın.

"Amellerin Allah'a en sevimli olanı, az da olsa devamlı olanıdır."

Buhârî, Rikāk, 18; Müslim, Müsâfirîn, 218

Zikir için abdest şart değildir; abdestli olmak ise edebe daha uygundur. Sesli ya da sessiz yapılabilir; başkalarını rahatsız etmeyecek bir ses ölçüdür.

Günlük uygulanabilir bir zikir düzeni

Aşağıdaki düzen bir öneridir; hepsi sahih rivayetlere dayanan, günde toplam on–on beş dakika tutan amellerdir.

Ne zaman	Ne	Kaç defa
Her farz namazdan sonra	Sübhânallah, Elhamdülillah, Allâhü ekber	33'er
Gün içinde	Estağfirullah	100
Gün içinde	Sübhânallâhi ve bihamdihî	100
Gün içinde	Salavat	Dilediğiniz kadar

Namaz sonrası tesbihlerin tam sırası için Namazdan sonra tesbihat nasıl yapılır? yazısına bakın. İstiğfar için Hz. Peygamber'in kendi uygulaması ölçüdür: "Ben günde yüz defa Allah'a istiğfar ederim" (Müslim, Zikir, 41). "Sübhânallâhi ve bihamdihî" sözünü günde yüz defa söyleyenin hatalarının bağışlanacağı bildirilmiştir (Buhârî, Deavât, 65).

Birlikte zikir

Aile büyükleriyle, uzaktaki bir arkadaşla ya da bir sohbet grubuyla aynı zikri birlikte tamamlamak isteyenler olur: bir yakını için okunan salavatlar, bir niyetle paylaşılan tevhidler gibi. Zorluk hep aynıdır: kim kaç tane çekti, toplam nereye geldi?

Zikir Vakti'ndeki canlı zikir odaları bunu çözer: bir oda kurup zikri ve hedef sayıyı belirlersiniz, davet bağlantısını paylaşırsınız; katılan herkes kendi telefonundan çeker, ortak sayaç herkeste aynı anda ilerler. Kimin nerede olduğu fark etmez. Tek başınıza çekmek için kişisel zikirmatik de var.

Kaynaklar

• Kur'ân-ı Kerîm: Bakara, 2/152; Ra'd, 13/28; Ahzâb, 33/41-42
• Buhârî, Deavât, 65; Rikāk, 18
• Müslim, Zikir, 31, 41; Müsâfirîn, 218
• Tirmizî, Deavât, 9

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; ayrıntılı sorularınız için bir din görevlisine danışın.